23 Nisan

tchayat tarafından yazıldı. Aktif .

Çocuklar için güvenli internet: www.nilinci.com

Mart sonunda deneme amaçlı olarak devreye giren çocuk sitesi, 23 Nisan Çocuk Bayramı’nda çocuklara en anlamlı armağan olarak yola çıktı.

Nilinci, sonsuzluk demektir!

Bu site, bir babanın ikiz kızlarına bir yaş günü armağanı. Ancak ondan öte bir şey. Bilginin artık üretici güç haline geldiği ve sonsuz olduğunun kavrandığı günümüzde anne babaların umutlu bir sese ihtiyacı vardı. Nilinci; 8-15 yaş çocukları için bilgilendirici, sevimli, minik bir ansiklopedi, eğlenceli bir sözlük ve sorumlu sosyal kulüp niteliğinde çıkageldi.

Büyükler olarak, kendi zamanlarımızın en ileri teknolojilerini (radyo, ev telefonu, televizyon) sonuna kadar kullanmışlar olarak, çocuklarımızı bugünün “en”lerinden elbette mahrum bırakmamalıydık.

Çocuklar zaten bilgisayarı çok seviyor. Genellikle öğretici ve eğlenceli siteleri tercih ediyorlar. Kızlar ev düzenleme, iç mimari, kızları giydirme bölümlerine, sitelerine bayılırken, oğlan çocukları ise daha çok oyun sitelerinin tutkunu.

Biliniyor ki, çocuklar okumayı yazmayı tam öğrenmeden bilgisayar okuryazarı oluyor artık. Bu kaçınılmazlığı kabullenip, sürecin olumsuz yanlarını en aza indirmek ise büyüklere düşen bir iş.

Nilinci bu düşünceyle yola çıktı.

Nilinci nasıl ortaya çıktı?

Bir babanın, 24 Mart 2008 günü 7 yaşına girmiş ikiz kızlarına yaş günü armağanı olarak tasarladığı www.nilinci.com sitesinin sayısal düğmesine basınca ekranın sağında beliren özet ilkesi şöyle:

“Burası çocuklar için güvenli bir sitedir. Temiz sözlük, eğlenme ve öğrenme amaçlıdır. 8 ile 15 yaş arası çocukların bilgisine ve hayallerine açıktır. Küfür, kaba sözler ve aşırı politika ile sözlüğü kirletmeyin. Sözlük abi ve sözlük abla buna çok kızar. Unutmayın, terbiyesizler için gizli bir bildiğimiz var!”

Çocuklarımız internet tutkunu olmaya başladıkça insanları bir korku alıyor. Durmadan "ya iyi diye bildiğimiz kim sitelerin altından başka şeyler çıkarsa?" diye düşünülüyor. Hele artık çocuklar kendi başlarına Google'a nasıl girilip, nasıl site aranacağını da öğrendiklerinden beri durum daha da önemli olmuştu. Olmadık şeylerle olmadık yaşlarda tanışmalarını hiçbirimiz istemeyiz. Burada sözü edilen sadece ağır cinsel içerikler değil elbette. Şiddet içerikli, vahşet görüntülerinin, silah, savaş propagandalarının da bizi rahatsız etmemesi düşünülemez.

Bu korkularımız onları çağdaş bir mucize olan internetten uzak tutmaya mı götürmeli? Önemli olan sınırlar çizmek ve bunu iyi denetlemek. Çocukların akıllıca çizilmiş sınırlara her zaman ihtiyacı var.

İşte www.nilinci.com bu kaygıların ortaya çıkardığı ama buna rağmen umut dolu bir site.

Nilinci nasıl bir site?

Bu site 8 - 15 yaş için yeni açılan bilgi deryası niteliğinde bir sözlük. Çocuklar için bir tür EKŞİ SÖZLÜK... Ama yetişkinler için olandan farklı olarak sevimli ve temiz bir sözlük. Hep temiz kalması için de özel önlemler alınmış.

Nilinci, çocuklar için sevimli, bir mini ansiklopedi. Her çocuk bu ansiklopedinin yaratılmasına katkıda bulunabiliyor. En güzeli ise çocuklar siteye yazdıkları her maddeye, her girdiye isterlerse resim, fotoğraf, harita gibi görsel malzeme ve minik flaş animasyonlar ekleyebiliyorlar.

Nilinci, bilgilendirici ve sorumlu bir sosyal kulüp niteliğinde aynı zamanda. Bu site çevresinde toplanan çocuklar geleceğin çevreci, toplumuna ve dünyaya karşı sorumluluk sahibi bireyleri olacaklar. Onları pek yakında kaplumbağalar için, foklar için imza toplarken, köylere kitap gönderirken, oyuncak panayırı düzenleyip, hiç oyuncağı olmayanlara oyuncak götürürken görebiliriz. Onlar, şiddet içeren dizileri izleyen ve puanlayan jüride yer alabilirler, “Küçüklerimi koruyorum” kampanyası ile okullardaki şiddet eğilimlerini engellemek için çaba gösterebilirler.

Özetle, Nilinci’ye katılanlar yazım kurallarını sözlük maddesi yazarken öğreniyor, yazarken resim ekleyip eğleniyor, kaliteli ve temiz çocuk siteleriyle burada tanışıyorlar. Ayrıca sitede belirli seviyeye gelenler kendi fotoğraf galerilerini kurabiliyor, grup halinde şiir ve öykü yazabiliyorlar. Yakın bir gelecekte de atık pillere karşı çevre kampanyaları yapacak, her fırsatta doğayla, yaşamla iç içe olacak, gezilere katılacak, unutulmuş çocuk oyunlarını yeniden canlandırabilecekler.

Nilinci nasıl işliyor?

Çocuklar için eğlenceli ve eğitici nitelikteki bu güvenli site, modern bir sözlük ve ansiklopedi gibi çalışıyor.

Sitede üyelik sistemi geçerli. Üye olanlar önce çömez (çaylak) konumuna alınıyor, 5 girdi yazdıktan ve girdileri sözlük abi ve ablalardan birisi tarafından onaylandıktan sonra yazar oluyorlar.

Sitenin şimdilik 10 kadar özel görevlisi (izci) var. Yazarlar arasından seçilen izciler tüm siteyi her gün düzenli biçimde tarıyorlar. Bir çeşit sözlük bekçileri yani… Bilerek ya da bilmeden yazılmış kurallara aykırı sözcükleri, fotoğrafları anında temizliyorlar. İzcilerin yetkileri girdiyi sadece o an için ekrandan uçurmakla sınırlı.

Uçurulan bu sakıncalı girdiler sözlük abla ve sözlük abi'lerin önüne geliyor. Onlar da ya kendileri düzeltiyor ya da sahibine iade edip, düzelttiriyorlar.

Düzeltme işlemlerinde sabırla uğraşılıyor. Yazım kuralları, sözlük ilkeleri ve hoşgörü çerçevesinde yazarlara yardımcı olunuyor. Kimi çok kötü girdiler doğrudan sistemden uçuruluyor. Çok yaramazlık yapanlar kara listeye alınabiliyor.

Yazarlar bir iki uyarı aldıktan sonra yeniden çömez yapılıyor, çaylaklık cezasına çarptırılabiliyor. Yani 5 girdi yazıp sonra tekrar ekranda görünebiliyor ya da 3 gün uzaklaştırma alabiliyorlar. Sözlük yazarları için oldukça etkili uyarılar bunlar. Uslanmayanlar ya da gerçekten kötü niyetliler ise tüm çocukların ve sözlüğün selameti için sistemden atılıyor ki buna sözlük dilinde uçurmak deniyor. Aynı bilgisayardan da bir daha bu siteye giremiyorlar.

En üstte de internet dünyasında admin dediğimiz kişi var ki biz ona burada Sözlük Başı diyoruz. Nilinci’nin genel sorumluluğunu taşıyan kişi ya da kişilerdir. Her konudaki gelişme mutlaka onların bilgisine sunulur.

Bir de sitede danışman olarak görev yapacak kişiler var. Bu kişiler gerek pedagojik biçimlenmesine göre gerekse de internet dünyası içindeki özel birikimlerine göre seçiliyor.

Çocuklar Nilinci’ye nasıl yazıyorlar?

Çocuklar veliler, öğretmenler yardımıyla ya da kendi başlarına üye olduktan sonra, sözlük ilkelerinin çerçevesini zorlamamak koşuluyla, diledikleri her konuda yazabiliyorlar.

Hayali kahramanlar, çizgi filmler, cd'ler, kitaplar, şekerler, sakızlar, çikolatalar, oyunlar, oyuncaklar, okullar, öğretmenler, ünlü isimler, tarihi kişilikler, masal, hikaye, fıkra, şiir, tabii ki futbol başta olmak üzere spor, müzik, resim, fotoğraf... Her alana açık bir sözlük bu. Ne kadar yazarsan o kadar hizmet veriyor.

Örneğin satranç terimlerini yazarsan, kurallarını eklersen, bir kişi evinde bu siteye girip tek başına satrancı öğrenebilir. Hatta eklenecek oyun bölümleriyle, arkadaşıyla uzaktan satranç da oynayabilecek. Kaliteli kitapları, kaliteli cd'leri ve kaliteli başka siteleri sözlüğe yazıp birbirleriyle paylaşabilecekler. Yılda bir kez sözlükçülerin farklı kentlerde özel buluşmaları (zirve) düzenlenecek.

Bu sözlük arada bir onların önüne minik uyarılar de getirebilecek. "Bak hava dışarıda çok hoş, istersen dışarı çık, arkadaşlarınla oyun oyna. İşte sana dışarıda oynanabilecek bir oyun ve hakkında bilgiler..." Böylece unutulmaya başlanan oyunları anne babasına sorarak, hatta onlara yazdırarak kendine ve arkadaşlarına iyilik de yapabilecekler.

Sitede her yazara, belirli bir miktar yazı yazdıktan sonra foto-galerisini açma olanağı veriliyor. Yazarlarımız böylece örneğin tatil fotoğraflarının bir kısmını dilediği arkadaşlarıyla paylaşma olanağı bulacak. Dilediği diyoruz çünkü yazarların cancan ve gıcık listeleri var. Yazılarını sevdikleri yazarı cancan, pek hoşlanmadıklarını da isterlerse gıcık listelerine alabiliyorlar. Gıcık listesine alınan kişi, diğer tarafın fotoğraf galerisine ulaşma hakkını yitiriyor, ayrıca ona mesaj da yazamıyor…

Yazarlar ayrıca beğendikleri yazılara pekiyi, yıldızlı pekiyi ve başarısız gibi puanlar verebiliyor, hatta dilerlerse bu puanları verme nedenleriyle ilgili yorum yapabiliyorlar. Her yazar bu puanları BEN adlı bir düğmecikten izleyebiliyor. SAYISAL diye bir başka düğme altında ise site ile ilgili çok sayıda istatistiki bilgiye ulaşılabiliyor. Örneğin, toplam kaç başlık olmuş, kaç girdi yazılmış, kaç yazar var, kaçı çaylak, en çok yazanlar, en beğenilenler, en gıcıklar vb…

Yazarlarımız, dilerlerse annesi, babası, dedesi, ninesi ve öğretmeniyle, okuluyla, arkadaşlarıyla ilgili duygu ve düşüncelerini de siteye yazabilecek.

Buradaki notlar örneğin en başta öğretmenlerin işine yarayabilir. Kendi öğrencisi olabilecek kimilerini oraya yazdığı yazılardan izlemek ve öğrettikleriyle aldıklarını karşılaştırma olanağı bulabilecekler.

Başka illerden ve okullardan binlerce çocuk sitemize yazar olduğunda, biriken bilginin değeri de artacak. Örneğin çocuğuna iyi okul, iyi öğretmen arayan kişi, kimi öznellikler taşısa da, en ilginç bilgilere buradan ulaşabilecek.

Eğer iyi kullanılabilirse site anne ve babalar için de yararlı olabilir. Gerek ilk başlarda çocuklara yardım ederken, gerekse sonradan onların seçtikleri belki takma isimleri üstünden yazdıklarını izlemek müthiş bir fırsat sunabilir. Bize doğrudan söylemedikleri ya da söyleyemedikleri birçok görüşü biz çocukların yazılarından, satır aralarından yakalayabiliriz. Böylece çocuklarımızla iletişim için fazladan bir kanal bulmuş oluruz.

Nilinci, ayrıca öğretmenlerin ve velilerin de okur olarak, gözlemci olarak siteye üye olmasına izin veriyor. Hatta onların da hem site hem eğitim sistemi hem de çocuklar üstüne bilgi alışverişinde bulunması için bir FORUM hazırlıyor.

Kendi geçmiş deneyimlerimizi kalıcı bir yolla yani bir biçimde siteye aktararak, bir anlamda hem çocuklarımıza hem de başka çocuklara ulaştırmış olabiliriz. Çocuklarımız hem bizden, hem başkalarından öğrenirken, kendi seçimlerini de yapmayı öğrenecek, kendi süzgeçlerini oluşturacaklardır böylece.

Nilinci çocuklar için güvenilir bir internet ortamı sunuyor.

Hem görevlilerin denetimi, hem iyi şeylerin öne çıkarılması, hem kötü niyetli kişilerin çeşitli yollarla siteden uzak tutulması sayesinde Nilinci, 8-15 yaş çocukları için güvenli, eğlenceli ve öğretici bir ortam hazırlıyor. Gerisi çocuklarımıza kalmış.

En güvenli ortamlar bile olsa unutulmaması gereken bir nokta var, o da annelerin, babaların, velilerin ve öğretmenlerin özel dikkati. Bu olmadan hiçbir şey mümkün değildir. Özellikle anne babaların değişik bağlantılarla çocuklarla ilişkilerini gevşetmeden sürdürmeleri, onlara çok zaman değil belki ama nitelikli zaman ayırmayı ihmal etmemeleri gerekiyor. Nilinci sitesi, bu nitelikli zaman ayırmanın bir yolu olarak görülebilir.

Çocuklarımızı sanal alemin sorunlarına ve sınırlarına karşı da ürkütmeden uyarmak hepimizin görevi. Nilinci sitesi hem çocuklara hem büyüklere karşı bu sorumluluğunu çekinmeden yerine getirecektir. Bütün sorun çocukların farkındalık düzeyini arttırmaktır.

Özetle, anne ve babalar, öğretmenler güvenle bu siteyi çocuklarına ve öğrencilerine önerebilirler. Çok yakın zamanda inanıyorum ki bu site, binlerce çocuğun katkısıyla gerçek bir bilgi kaynağı niteliğine ulaşabilecek.

Dileyen herkes hemen çocuklarının üye olmasını KAYIT düğmesiyle sağlayabilirler. Size üye olduğunuzu duyuracak mesaj bazen spam'lerin arasına kaçabiliyor. Oraları da kontrol etmek gerek. Buna rağmen bir sorun olursa, sözlüğün iletişim adresine bildirirseniz, süratle çözüm bulunuyor.

Türkiye’de bir ilk olan bu çocuk sözlüğü ve çocuk ansiklopedisine katkıda bulunacak herkese şimdiden teşekkürler. Eleştiri ve öneriler için sözlüğün iletişim düğmesi kullanılabilir.

23 Nisan 2008 Uluslararası Çocuk Bayramı’nda çocuklara verilebilecek en sade ama en anlamlı armağan olan www.nilinci.com sitesine başarılar diliyoruz. Yolu açık olsun.

İlhami Mısırlıoğlu
İmtiyaz sahibi ve danışman

PLG_CONTENT_AUTHORLIST_TITLE_MORE_ARTICLES