Macaristan

tchayat tarafından yazıldı. Aktif .

macaristan-kapak

93,000 kilometre karelik alan üzerinde kurulmuş olan Macaristan, doğusunda Romanya, batısında Avusturya ile Slovenya, kuzeyinde Slovakya ile Ukrayna ve güneyinde de Hırvatistan ile Sırbistan tarafından çevrelenmiştir. Macaristan’ın genelinde tarıma elverişli büyük ovalar bulunmakta, en yüksek dağları 1000 metreyi aşmamaktadır. Tuna ile Tisza nehirleri ülkeyi boydan boya geçmekte ve bölgeye önemli derecede enerji, gıda, ulaşım kaynağı sağlamaktadırlar. Tuna Nehri 2870 km uzunluğu ile Avrupa’nın Volga’dan sonraki ikinci büyük ırmağıdır. Nehir önemli bir geçit yolu olarak tarih boyunca önemli bir rol oynamıştır. 1948 yılında imzalanan Belgrad sözleşmesi ile Tuna üzerindeki trafiğin denetimi nehre kıyısı olan ülkelerin kontrolündedir. 

Avrupa’daki merkezi konumu ile denizden uzak olan Macaristan’da karasal iklim özellikleri görülmekte. Soğuk, bulutlu, nemli kışlar ile ılık geçen yazlar ülkenin belirgin iklim özelliğidir. Yıllık ortalama sıcaklığı 9.7 °C'tır. . Kışın ortalama sıcaklık 0'dan −15 °C'ye değişirken yazları ise 27°C ile 32 °C arasındadır.

macaristan-03Macarların kökenine ilişkin genel olarak kabul edilen görüş onların 9. yüzyıla kadar Avrasya’nın ovalarında yaşayan göçebe topluluklar olduğu yönünde. Macarların yurdu, Fin-Ugor kavimlerinin ana yurdu olan Ural dağları ile Volga nehri dolaylarıdır. Fin-Ugor kavimlerinin doğudaki kolu olan Ugorlar daha sonra güneye inerek Onogurlar ile karıştılar. Daha sonra batıya göç eden Hunlarla karıştılar. Bu üç boyun karışmasıyla Volga bölgesinde “Macar” kavmi meydana geldi. Macarlar, 1699’daki Karlofça Antlaşması’na kadar yaklaşık 150 yıl Osmanlı hakimiyetinde kaldılar.1848 yılında bölgede gerçekleşen devrimlerin neticesinde Avusturya-Macaristan İmparatorluğuna dahil oldular. Bu İmparatorluk da 1. Dünya Savaşında yok olmuştur. Bugünkü Macaristan I. Dünya Savaşı sonunda yenilgiye uğrayan Avusturya-Macaristan İmparatorluğu’nun parçalanmasıyla ortaya çıkmıştır. Ülke, 2. Dünya Savaşı sonu ile 1989 yılları arasındaki dönemde komünist rejim ile yönetildi. 1990 yılında ilk kez yapılan çok partili seçim ile Serbest Piyasa ekonomisine geçiş sağlanmıştır. Macaristan 1999 yılında NATO’ya 2004 yılında da Avrupa Birliğine üye olmuştur.

Macaristan nüfusu 2007 yılı sonu itibariyle 10.000.045’e geriledi. Avrupa'nın diğer ülkelerinde olduğu gibi Macaristan'da da nüfus hızla azalıyor. Macar hükümetinin, ailelere daha fazla çocuk sahibi olması için önemli teşvikler veriyor olmasına rağmen nüfusun azalması önlenememiştir. Macaristan'da 2007 yılında evlenenlerin sayısında da yüzde 10 düşüş olmuş, nüfus bu tempoda azalmaya devam ederse 2050 yılında, ülke nüfusunun 2 milyon azalarak 8 milyona düşmesi bekleniyor.

Macaristan en büyük ve tanınmış şehri Avrupa'nın turizm başkentlerinden biri olan Tuna'nın İncisi lakaplı Budapeşte'dir. Macaristan nüfusunun yaklaşık olarak beşte biri burada yaşıyor. Şehir Orta Macaristan'ın kuzeyinde, Tuna Irmağı üzerindedir. Irmağın batı kıyısındaki Buda, doğu kıyısındaki Peşte ve Obuda şehirlerinin 1873 yılında birleşmesiyle Budapeşte ismini almıştır. Budapeşte, müzeleri, operaları, galerileri, katedalleri ile kelimenin tam anlamıyla bir sanat şehridir. Paris'in Eyfel kulesi, New York'un Özgürlük Anıtı gibi, Budapeşte'nin de en çok akılda kalan yeri Parlamento binasıdır. 1884-1902 yılları arasında yapılan binanın 691 odası bulunuyor. Parlamento binasını bir uçtan bir uca görebileceğiniz en güzel yer ise tam karşısındaki 'Budin Kalesi'. Kalenin içinde Matyaş kilisesi bulunmaktadır. Birçok taç giyme törenine ev sahipliği yapan kilise, 1541'den itibaren, Osmanlı döneminde 145 yıl boyunca kilise ve camii olarak kullanılmış. Kanuni Sultan Süleyman bu topraklardaki ilk cuma namazını, Matyaş Kilisesi'nde kılmış.

macaristan-02

Macaristan, 90'lı yılların başından itibaren merkezi bir ekonomiden Pazar ekonomisine doğru geçiş yapmıştır. 1992 yılında %56 olan kamu mülkiyeti, gerçekleştirilen özelleştirmeler neticesinde günümüzde %10 civarına kadar gerilemiştir. 1 Mayıs 2004 tarihinde Avrupa Birliğine kabulu sonrasında ülkeye sağlanan Birlik fonları, ülke ekonomisindeki büyümeyi hızlandırmıştır. Macaristan ekonomisi 2004, 2005, ve 2006 yıllarında sırasıyla %5.2, %4.2, ve %3.9'luk büyümeler göstermiştir. Geçen on sene içinde GSMH'nin ortalama büyümesi %4'ü geçmiştir, bu Batı Avrupa ülkelerinin ortalamasının iki katıdır. 2007 yılında ise büyüme azalmış ve ekonomi yalnızca %1.3'lük bir büyüme gerçekleştirmiştir. Bu büyüme 1996 yılından itibaren en düşük büyüme oranıdır. 

1996-2007 dönemi itibariyle Macaristan'ın toplam ihracatı 14 milyar dolardan 88 milyar dolara, ithalatı ise 17 milyar dolardan 87 milyar dolara yükselmiştir. En fazla ihracat ve ithalat yapılan ülke Almanya olup, 2007 yılında Almanya ile dış ticaret hacmi 47 milyar doları aşmıştır. Dış Ticaret hacmi açısından bakıldığında diğer önemli ülkeler ise sırasıyla, Avusturya, Rusya Federasyonu, İtalya, Fransa, Polonya, Hollanda ve İngiltere olmuştur . Macariatan'ın hem ihracat hem de ithalatında makine ve taşıt araçları ilk sırada yer alır. 2007 yılında, makine ve taşıt araçlarının Macaristan'ın toplam ihracatı ve ithalatı içindeki payı sırasıyla %61.1 ve %51.6 olarak gerçekleşmiştir. Bu iki ana ürün grubunun dışında kalan diğer sanayi ürünlerinde de, ihracat açısından kimyasalların ve tekstil sektörünün ön plana çıktığı görülmektedir. Macaristan'ın Avrupa Birliği'ne üyeliği sonrasında, Türkiye ile arasındaki dış ticaret hacmi 3 yılda %100'ün üzerinde bir artış göstermiştir. 2004 yılında 1.055 milyar dolar olan ikili ticaret hacmi, 2007 yılı sonunda 2.199 milyar dolara ulaşmıştır. 2007 yılı sonunda 775 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirdiğimiz Macaristan, ihracat yaptığımız ülkeler arasında 31. sırada yer almaktadır. Aynı yıl içerisinde 1 milyar 423 milyon dolarlık ithalat ile Türkiye ithalatında da 25. sırada yer almıştır. Türkiye'nin Macaristan'a yönelik ihracatında otomotiv ana ve yan sanayi, elektrik-elektronik mamulleri, tekstil sektörü, makine ve aksamları, tarımsal ürünler, kimyasallar, demir dışı metaller ve demir-çelik ürünleri ön planda yer almaktadır. Macaristan'dan yapılan ithalatın çok büyük oranda makine, elektrik-elektronik ve taşıt araçlarından oluştuğu görülmektedir. Diğer önemli ithal kalemleri ise, organik ve inorganik kimyasal ürünler ile kauçuk ve mamulleri olmuştur. İki ülke arasındaki ekonomik ilişkilerin gelişmesi ve önemli iş ilişkilerinin oluşturulması açısından elektrik enerjisi üretimi ve dağıtımı, doğalgaz ve petrol taşımacılığı, taşıt, çevre koruma, iletişim ve bilişim, güvenlik sistemleri, canlı hayvan yetiştiriciliğinde yeni olanaklar mevcuttur.

macaristan-nufus

PLG_CONTENT_AUTHORLIST_TITLE_MORE_ARTICLES